Modern Humans May Have Shared Culture With Neanderthals for 20,000 YearsCon người hiện đại có thể đã chia sẻ văn hóa với người Neanderthal suốt 20.000 năm
Xem trước âm thanh hoàn chỉnh
0:00
0:00
EN: The past participle phrase 'published in...' acts as a reduced relative clause (which was published in...) modifying the noun phrase 'A groundbreaking study'. This is a common academic structure used to pack information densely into the subject.
Tiếng Việt: Cụm phân từ quá khứ "published in..." (được công bố trên...) đóng vai trò là một mệnh đề quan hệ rút gọn đại từ quan hệ (gốc là which was published in...), dùng để bổ nghĩa cho cụm danh từ "A groundbreaking study" (Một nghiên cứu mang tính đột phá). Đây là cấu trúc phổ biến trong tiếng Anh học thuật, giúp tích hợp một lượng lớn thông tin vào chủ ngữ một cách cô đọng.
The report presented at the conference highlights the urgent need for climate action.
Báo cáo được trình bày tại hội nghị đã nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết đối với hành động khí hậu.
EN: The modal perfect construction 'may have + past participle' (may have sustained) is used to express a past possibility or speculation based on current evidence. It indicates that the action possibly occurred in the past, but is not 100% certain.
Tiếng Việt: Thì hoàn thành của động từ khuyết thiếu "may have + phân từ quá khứ" (may have sustained) được dùng để diễn tả sự suy đoán hoặc khả năng xảy ra của một sự việc trong quá khứ. Điều này có nghĩa là hành động đó có thể đã xảy ra trong quá khứ, nhưng không chắc chắn một trăm phần trăm.
The ancient civilization may have collapsed due to a prolonged drought.
Nền văn minh cổ đại này có thể đã sụp đổ do hạn hán kéo dài.
EN: The noun clause introduced by 'that' functions as the direct object of the reporting verb 'has revealed'. This structure is standard for reporting scientific findings, academic discoveries, or news.
Tiếng Việt: Mệnh đề danh từ bắt đầu bằng "that" đóng vai trò là tân ngữ trực tiếp của động từ tường thuật "has revealed" (đã tiết lộ). Cấu trúc này là mẫu câu chuẩn mực khi báo cáo các phát hiện khoa học, kết quả học thuật hoặc tin tức.
Recent data has revealed that global temperatures are rising faster than previously projected.
Dữ liệu gần đây tiết lộ rằng nhiệt độ toàn cầu đang tăng nhanh hơn so với dự báo trước đó.
EN: The 'Proceedings of the National Academy of Sciences' (PNAS) is one of the world's most prestigious and highly cited multidisciplinary scientific journals, established in 1914. Publishing in PNAS indicates that the research has undergone rigorous peer review and is of high significance to the global scientific community. The relationship between Homo sapiens and Neanderthals is a major topic in anthropology, and this study contributes to a shifting paradigm from viewing Neanderthals as primitive brutes to recognizing them as cognitively and culturally advanced hominins who closely interacted with modern humans.
Tiếng Việt: Kỷ yếu của Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia Hoa Kỳ (PNAS), được thành lập vào năm 1914, là một trong những tạp chí khoa học đa ngành uy tín và được trích dẫn nhiều nhất trên thế giới. Việc xuất bản một bài báo trên PNAS có nghĩa là nghiên cứu đó đã vượt qua quy trình bình duyệt cực kỳ nghiêm ngặt và có ý nghĩa to lớn đối với cộng đồng khoa học toàn cầu. Ngoài ra, mối quan hệ giữa Homo sapiens và người Neanderthal luôn là một chủ đề cốt lõi trong nhân học. Nghiên cứu này giúp thúc đẩy sự chuyển dịch mô hình trong giới học thuật — từ việc coi người Neanderthal là những kẻ dã man nguyên thủy trong quá khứ, sang việc thừa nhận họ là những thành viên của tông Người có mức độ nhận thức và văn hóa cao, đồng thời có sự tương tác chặt chẽ với con người hiện đại.
EN: The relative pronoun 'which' is preceded by the preposition 'to' to form the phrase 'to which'. This structure is used to introduce a relative clause modifying 'the degree', originating from the collocation 'to a degree' (meaning 'to an extent'). In formal English, the preposition is placed before the relative pronoun rather than at the end of the clause.
Tiếng Việt: Đại từ quan hệ "which" được thêm giới từ "to" phía trước để tạo thành cấu trúc "to which". Cấu trúc này được dùng để dẫn dắt mệnh đề quan hệ bổ nghĩa cho "the degree" (mức độ), bắt nguồn từ cụm từ cố định "to a degree" (ở một mức độ nào đó). Trong tiếng Anh trang trọng, giới từ sẽ được đặt trước đại từ quan hệ thay vì ở cuối mệnh đề.
The extent to which technology influences our daily lives is a subject of ongoing debate.
Mức độ công nghệ ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày của chúng ta là một chủ đề gây tranh cãi liên tục.
EN: The phrase 'closely related' consists of an adverb ('closely') modifying a past participle functioning as an adjective ('related'). This compound modifier is used to describe the evolutionary or genetic proximity of the two species.
Tiếng Việt: Cụm từ "closely related" gồm phó từ "closely" (mật thiết) bổ nghĩa cho quá khứ phân từ "related" (liên quan/có quan hệ họ hàng) được dùng như một tính từ. Thành phần bổ nghĩa phức hợp này được dùng để mô tả mức độ gần gũi về mặt tiến hóa hoặc di truyền giữa hai loài.
The researchers studied several closely related plant species native to the rainforest.
Các nhà nghiên cứu đã nghiên cứu một số loài thực vật có họ hàng gần gũi có nguồn gốc từ rừng mưa.
EN: This sentence reflects a major paradigm shift in paleoanthropology. Historically, Neanderthals were often depicted as primitive and culturally inferior to Homo sapiens. Modern scientific consensus, supported by genetic and archaeological evidence as described in the context, increasingly views them as cognitive equals who engaged in complex cultural and genetic exchanges with early modern humans.
Tiếng Việt: Câu này phản ánh một sự chuyển dịch mô hình (paradigm shift) lớn trong lĩnh vực cổ nhân học. Trong lịch sử, người Neanderthal thường được mô tả là nguyên thủy và kém phát triển hơn về mặt văn hóa so với Homo sapiens. Tuy nhiên, như đã đề cập trong phần bối cảnh, sự đồng thuận khoa học hiện đại, được hỗ trợ bởi các bằng chứng di truyền và khảo cổ học, ngày càng có xu hướng coi họ là một loài có nhận thức ngang bằng với con người hiện đại sơ khai, và hai bên đã có những trao đổi phức tạp về văn hóa và di truyền.
EN: The phrasal verb 'emerge from' is used to describe something coming into view, becoming known, or developing as a result of a particular situation or source. In academic and formal contexts, it is often used to indicate the origin of findings, ideas, or solutions.
Tiếng Việt: Cụm động từ "emerge from" được dùng để mô tả việc một điều gì đó xuất hiện, trở nên được biết đến, hoặc phát triển như một kết quả từ một tình huống hoặc nguồn cụ thể. Trong ngữ cảnh học thuật và trang trọng, nó thường được dùng để chỉ ra nguồn gốc của các phát hiện nghiên cứu, ý tưởng hoặc giải pháp.
New evidence emerged from the analysis of the ancient pottery shards.
Bằng chứng mới đã xuất hiện từ việc phân tích các mảnh gốm cổ.
EN: Compound adjectives can be formed by combining a number and a noun (singular form) with a hyphen, such as 'five-year'. This compound modifier functions as an adjective before a noun to specify duration, age, or measurement without pluralizing the noun.
Tiếng Việt: Tính từ ghép có thể được cấu tạo bằng cách kết hợp một chữ số và một danh từ (ở dạng số ít) thông qua dấu gạch ngang, ví dụ như "five-year" (kéo dài 5 năm). Cụm từ bổ nghĩa phức hợp này đóng vai trò là tính từ đứng trước danh từ để chỉ thời lượng, tuổi tác hoặc số đo, và danh từ trong trường hợp này không dùng ở dạng số nhiều.
The team completed a three-month study on primate behavior.
Nhóm nghiên cứu đã hoàn thành một nghiên cứu kéo dài ba tháng về hành vi của loài linh trưởng.
EN: The preposition 'of' is used here to indicate the object of the action implied by the noun 'excavation'. This is known as the objective genitive, where 'excavation of Üçağızlı II Cave' means they excavated the cave.
Tiếng Việt: Giới từ "of" ở đây được dùng để chỉ đối tượng tiếp nhận hành động được ngụ ý bởi danh từ "excavation" (sự khai quật). Điều này được gọi là sở hữu cách khách thể (objective genitive), trong đó "excavation of Üçağızlı II Cave" có nghĩa là họ đã tiến hành khai quật hang động đó.
The restoration of the historic temple took several decades.
Việc trùng tu ngôi đền lịch sử này đã mất hàng thập kỷ.
EN: The spelling 'Türkiye' is the official Turkish name of the country, which was formally recognized by the United Nations in 2022 to replace the anglicized 'Turkey'. Using 'Türkiye' in English texts reflects respect for national identity and is increasingly standard in international journalism and academic writing.
Tiếng Việt: Cách viết "Türkiye" là tên tiếng Thổ Nhĩ Kỳ chính thức của quốc gia này, được Liên Hợp Quốc chính thức công nhận vào năm 2022 để thay thế cho tên tiếng Anh "Turkey". Việc sử dụng "Türkiye" trong các văn bản tiếng Anh thể hiện sự tôn trọng đối với bản sắc quốc gia của họ, và đã dần trở thành quy chuẩn tiêu chuẩn trong các bản tin quốc tế và bài viết học thuật.
EN: The prepositional phrase 'Within its layers' is placed at the beginning of the sentence for fronting (or topicalization). This literary device establishes the physical or temporal setting immediately, drawing the reader's attention to the location before introducing the main subject and action.
Tiếng Việt: Cụm giới từ "Within its layers" được đặt ở đầu câu như một cách dùng "đảo ngữ (hoặc chủ đề hóa)". Biện pháp tu từ văn học này có thể ngay lập tức thiết lập bối cảnh không gian hoặc thời gian, thu hút sự chú ý của người đọc vào vị trí đó trước khi giới thiệu chủ ngữ và hành động chính.
Within the depths of the ocean, scientists discovered species previously unknown to science.
Ở sâu dưới đại dương, các nhà khoa học đã phát hiện ra những loài sinh vật trước đây chưa từng được giới khoa học biết đến.
EN: The present participle phrase 'belonging to both species' acts as an adjectival modifier (a reduced relative clause) post-modifying the entire list of noun phrases: 'human fossils, stone tools, animal remains, and decorative objects'. It is equivalent to 'which belonged to both species'.
Tiếng Việt: Cụm hiện tại phân từ "belonging to both species" đóng vai trò là bổ ngữ tính từ (mệnh đề quan hệ rút gọn), bổ nghĩa đứng sau cho tất cả các cụm danh từ được liệt kê trước đó: "human fossils, stone tools, animal remains, and decorative objects". Điều này tương đương với "which belonged to both species".
The museum exhibited ancient manuscripts belonging to the royal family.
Bảo tàng trưng bày các bản thảo cổ thuộc về các thành viên hoàng gia.
EN: The verb 'unearth' is a highly descriptive transitive verb meaning to dig up out of the earth. In academic and journalistic registers, it is frequently used metaphorically to mean 'to discover something hidden or lost after intensive investigation'.
Tiếng Việt: Động từ "unearth" là một ngoại động từ có tính mô tả cao, nghĩa đen là đào lên từ lòng đất. Trong văn phong học thuật và báo chí, nó thường được sử dụng một cách ẩn dụ để chỉ việc "phát hiện ra những thứ bị che giấu hoặc thất lạc sau khi điều tra kỹ lưỡng".
Journalists managed to unearth new evidence that completely changed the course of the trial.
Các phóng viên đã tìm cách khai quật được bằng chứng hoàn toàn mới, làm thay đổi hoàn toàn tiến trình của phiên tòa.
EN: In archaeological contexts, the term 'remains' is a formal, scientific way to refer to both skeletal parts (bones) and organic matter left behind. Similarly, 'material culture' (represented here by stone tools and decorative objects) is a key anthropological concept referring to the physical objects, resources, and spaces that people use to define their culture.
Tiếng Việt: Trong bối cảnh khảo cổ học, "remains" (di hài/tàn tích) là một thuật ngữ trang trọng và khoa học, được sử dụng để chỉ các phần xương (xương) và chất hữu cơ còn sót lại. Tương tự, "văn hóa vật thể" (ở đây được đại diện bởi các công cụ bằng đá và đồ trang trí) là một khái niệm cốt lõi trong nhân học, chỉ các đối tượng vật lý, tài nguyên và không gian mà con người sử dụng để định nghĩa văn hóa của họ.
EN: Inverted Conditional (Third Conditional): When 'if' is omitted in a past unreal conditional sentence, auxiliary verbs like 'had' are inverted with the subject. 'Had the two groups merely coexisted...' is equivalent to 'If the two groups had merely coexisted...'. This structure is highly formal and common in academic or literary registers.
Tiếng Việt: Câu điều kiện đảo ngữ (Câu điều kiện loại 3): Trong thức giả định diễn tả sự việc trái với thực tế trong quá khứ, nếu lược bỏ liên từ "if", trợ động từ "had" phải đảo ngữ với chủ ngữ. "Had the two groups merely coexisted..." tương đương với "If the two groups had merely coexisted...". Cấu trúc này mang tính trang trọng cao, thường thấy trong văn phong học thuật hoặc văn học.
Had the researchers not discovered the fossils, the theory would never have been proposed.
Nếu các nhà nghiên cứu không phát hiện ra những hóa thạch này vào thời điểm đó, lý thuyết này sẽ không bao giờ được đề xuất.
EN: Adjective + Infinitive Pattern ('unlikely to'): The structure 'be + unlikely + to-infinitive' is used to express a low probability of an event occurring. It functions as a modal-like expression of stance or likelihood.
Tiếng Việt: Cấu trúc Tính từ + Động từ nguyên mẫu ('unlikely to'): Cấu trúc "be + unlikely + to-infinitive" được sử dụng để diễn tả khả năng xảy ra của một sự kiện là cực kỳ thấp. Chức năng của nó tương tự như một động từ khuyết thiếu, dùng để thể hiện lập trường hoặc khả năng xảy ra.
Such fragile artifacts are unlikely to survive in acidic soil conditions.
Những hiện vật mỏng manh như vậy khó có thể tồn tại trong điều kiện đất chua.
EN: Adverbial Modification of Quantity/Degree ('so consistently throughout'): The adverb 'so' intensifies 'consistently', which in turn modifies the verb 'to appear'. The prepositional phrase 'throughout the archaeological record' acts as an adverbial of place/scope, defining where this consistency occurs.
Tiếng Việt: Bổ nghĩa bằng phó từ chỉ số lượng/mức độ ('so consistently throughout'): Phó từ "so" được sử dụng để nhấn mạnh sắc thái của "consistently", trong khi "consistently" bổ nghĩa cho động từ "to appear". Cụm giới từ "throughout the archaeological record" đóng vai trò là trạng từ chỉ nơi chốn/phạm vi, xác định không gian diễn ra sự nhất quán này.
The same patterns emerged so consistently throughout the entire region.
Mô hình tương tự xuất hiện một cách nhất quán như vậy trên toàn khu vực.
EN: Apposition is used to place two noun phrases next to each other to identify or define the first one. Here, 'a paleoanthropologist at Kyoto University' is an appositive noun phrase that provides additional information about 'Co-author Naoki Morimoto'. It is set off by commas.
Tiếng Việt: Đồng vị ngữ (Apposition) được dùng để đặt hai cụm danh từ cạnh nhau nhằm xác định hoặc định nghĩa cụm danh từ thứ nhất. Ở đây, "a paleoanthropologist at Kyoto University" (một nhà cổ nhân học tại Đại học Kyoto) là một cụm danh từ đồng vị, được dùng để cung cấp thông tin bổ sung về "Co-author Naoki Morimoto" (Đồng tác giả Naoki Morimoto), được ngăn cách bằng dấu phẩy ở trước và sau.
Dr. Sarah Jenkins, a leading marine biologist at the institute, presented her findings on coral bleaching.
Tiến sĩ Sarah Jenkins, nhà sinh học biển hàng đầu của viện nghiên cứu, đã trình bày kết quả nghiên cứu của mình về hiện tượng tẩy trắng san hô.
EN: The phrasal verb 'point to' means to suggest that something is true or likely, or to direct attention to a particular fact or possibility. In academic and formal contexts, it is often used with abstract nouns like 'evidence', 'findings', or 'data' as the subject.
Tiếng Việt: Cụm động từ "point to" có nghĩa là "chỉ ra, cho thấy" điều gì đó là đúng hoặc có khả năng xảy ra, hoặc hướng sự chú ý đến một thực tế hoặc khả năng cụ thể. Trong ngữ cảnh học thuật và trang trọng, nó thường đi kèm với các danh từ trừu tượng như "evidence" (bằng chứng), "findings" (kết quả nghiên cứu) hoặc "data" (dữ liệu) làm chủ ngữ.
Recent statistics point to a gradual recovery of the local housing market.
Số liệu thống kê gần đây cho thấy thị trường bất động sản địa phương đang dần phục hồi.
EN: The correlative conjunction 'rather than' is used to express preference or to contrast two ideas, meaning 'instead of' or 'and not'. It connects parallel structures; in this sentence, it contrasts two noun phrases: 'profound cultural exchange' and 'mere environmental adaptation'.
Tiếng Việt: Liên từ tương quan "rather than" được dùng để thể hiện sự ưu tiên hoặc so sánh hai khái niệm, có nghĩa là "hơn là" hoặc "chứ không phải". Nó kết nối các cấu trúc tương đương; trong câu này, nó đối lập hai cụm danh từ: "profound cultural exchange" (sự giao lưu văn hóa sâu sắc) và "mere environmental adaptation" (sự thích nghi với môi trường đơn thuần).
The project succeeded due to collaborative teamwork rather than individual effort.
Thành công của dự án này là nhờ vào sự hợp tác của cả đội ngũ chứ không phải nỗ lực của cá nhân.
EN: In academic discourse, researchers use hedging and precise phrasing (e.g., 'evidence points to' rather than 'evidence proves') to maintain scientific objectivity. Kyoto University is one of Japan's most prestigious research institutions, known for its high-level contributions to global scientific endeavors, including evolutionary anthropology.
Tiếng Việt: Trong các thảo luận học thuật, các nhà nghiên cứu thường sử dụng giọng điệu dè dặt và cách diễn đạt chính xác (ví dụ: "evidence points to bằng chứng chỉ ra", thay vì "evidence proves bằng chứng chứng minh") để duy trì tính khách quan khoa học. Đại học Kyoto là một trong những viện nghiên cứu hàng đầu của Nhật Bản, nổi tiếng với những đóng góp tiêu chuẩn cao cho sự nghiệp khoa học toàn cầu, bao gồm cả nhân học tiến hóa.
EN: The use of 'that' as a conjunction introducing a noun clause (or content clause) acting as the direct object of the reporting verb 'argued'. This structure is essential in academic and formal writing to report claims, findings, or beliefs.
Tiếng Việt: Sử dụng "that" làm liên từ để dẫn dắt mệnh đề danh từ (hoặc mệnh đề nội dung), đóng vai trò là tân ngữ trực tiếp của động từ tường thuật "argued" (lập luận). Cấu trúc này rất quan trọng trong văn viết học thuật và trang trọng, dùng để trình bày các lập luận, kết quả nghiên cứu hoặc quan điểm.
The researchers argued that the climate anomalies were caused by volcanic eruptions.
Các nhà nghiên cứu lập luận rằng sự bất thường về khí hậu là do núi lửa phun trào gây ra.
EN: The non-defining relative clause introduced by 'which' ('which suggests...'). In this context, 'which' does not refer back to a single preceding noun, but rather to the entire preceding clause ('that the two groups were likely sharing symbolic preferences'). This is a common academic device used to comment on the significance of a previously stated fact.
Tiếng Việt: Mệnh đề quan hệ không xác định được dẫn dắt bởi "which" ("which suggests..."). Trong ngữ cảnh này, "which" không thay thế cho một danh từ đơn lẻ phía trước, mà thay thế cho toàn bộ mệnh đề đi trước ("hai nhóm này có khả năng đã chia sẻ những sở thích mang tính biểu tượng"). Đây là một biện pháp tu từ thường dùng trong văn viết học thuật để bình luận về tầm quan trọng hoặc ý nghĩa của sự thật đã nêu trước đó.
The temperature dropped rapidly, which forced the expedition team to return to the base.
Nhiệt độ giảm nhanh chóng, điều này buộc đoàn thám hiểm phải quay trở lại căn cứ.
EN: The use of a past participle phrase ('previously underestimated by...') acting as a post-modifier (adjective phrase) for the noun 'interaction'. This is a reduced relative clause, equivalent to 'which was previously underestimated by...'. It allows for concise and dense information packaging typical of C1-level academic prose.
Tiếng Việt: Sử dụng cụm quá khứ phân từ ("previously underestimated by...") làm thành phần bổ nghĩa đứng sau (cụm tính từ) cho danh từ "interaction" (sự tương tác). Đây là một mệnh đề quan hệ rút gọn, tương đương với "which was previously underestimated by...". Nó giúp đóng gói thông tin một cách ngắn gọn và chặt chẽ hơn, là một đặc trưng điển hình của văn phong học thuật cấp độ C1.
The artifacts discovered at the site belong to the Upper Paleolithic period.
Các cổ vật được tìm thấy tại di chỉ đó thuộc về thời kỳ đồ đá cũ muộn.
EN: This sentence reflects a major paradigm shift in paleoanthropology. Historically, Neanderthals (尼安德塔人) were depicted as primitive and cognitively inferior to Homo sapiens (智人). The assertion by researchers like Naoki Morimoto (森本直記) that they shared a complex, symbolic culture challenges the 'human superiority' narrative and highlights a more integrated, shared prehistory, which is a sensitive and highly debated topic in evolutionary science.
Tiếng Việt: Câu này phản ánh một sự chuyển dịch mô hình lớn trong nhân học cổ đại. Trong lịch sử, người Neanderthal thường bị mô tả là nguyên thủy và kém phát triển hơn Homo sapiens về khả năng nhận thức. Các nhà nghiên cứu như Naoki Morimoto cho rằng họ đã chia sẻ một nền văn hóa biểu tượng phức tạp, một quan điểm thách thức câu chuyện về "sự ưu việt của con người" và làm nổi bật một thời tiền sử hòa nhập và chia sẻ nhiều hơn, đây là một chủ đề rất nhạy cảm và gây tranh cãi trong lĩnh vực khoa học tiến hóa.
EN: The use of 'non-' as a prefix to create negative adjectives (e.g., 'non-practical'). This is highly common in academic and formal registers to describe things by what they are not, maintaining an objective tone.
Tiếng Việt: Sử dụng tiền tố "non-" để cấu tạo tính từ phủ định (ví dụ: "non-practical", không thực dụng). Điều này rất phổ biến trong văn phong học thuật và trang trọng, dùng để mô tả sự vật một cách khách quan bằng cách phủ định một đặc tính nào đó, nhằm duy trì giọng điệu trung lập và khách quan.
The committee focused on non-financial incentives to boost employee morale.
Ủy ban tập trung vào việc sử dụng các biện pháp khuyến khích phi tài chính để nâng cao tinh thần của nhân viên.
EN: The adverb 'further' used as an intensifier/additive modifier before a verb. In formal writing, 'further' often precedes verbs of proving, explaining, or developing (like 'substantiates', 'clarifies', 'explores') to indicate an additional layer of support or investigation.
Tiếng Việt: Trạng từ "further" được dùng làm từ bổ nghĩa trước động từ, có nghĩa là "hơn nữa/thêm nữa". Trong văn viết trang trọng, "further" thường được đặt trước các động từ thể hiện sự chứng minh, giải thích hoặc phát triển (như "substantiates", "clarifies", "explores") để thể hiện sự hỗ trợ hoặc tìm hiểu sâu hơn.
Recent statistical data further strengthens the researchers' hypothesis.
Dữ liệu thống kê gần đây càng củng cố thêm giả thuyết của các nhà nghiên cứu.
EN: The verb 'substantiate' is a high-level academic verb meaning to provide evidence to support or prove the truth of something. It is a more formal synonym for 'support', 'back up', or 'prove'.
Tiếng Việt: Động từ "substantiate" là một động từ học thuật cao cấp, có nghĩa là "chứng minh" hoặc "thể hiện cụ thể", tức là cung cấp bằng chứng để hỗ trợ hoặc chứng minh tính xác thực của một điều gì đó. Nó là một từ đồng nghĩa trang trọng hơn của "support", "back up" hoặc "prove".
The prosecutor was unable to substantiate the allegations with concrete evidence.
Các công tố viên không thể đưa ra bằng chứng cụ thể để chứng minh các cáo buộc này.
EN: The use of an appositive noun phrase ('a biological legacy...') to rename or explain a preceding noun phrase ('a small percentage of Neanderthal DNA'). This structure allows for the concise addition of descriptive information without starting a new sentence or using a relative clause.
Tiếng Việt: Cách dùng cụm danh từ đồng vị (như 'a biological legacy...') để gọi tên lại hoặc giải thích cho cụm danh từ đứng trước ('a small percentage of Neanderthal DNA'). Cấu trúc này cho phép thêm thông tin mô tả một cách ngắn gọn mà không cần bắt đầu một câu mới hoặc sử dụng mệnh đề quan hệ.
The company recently launched its new flagship smartphone, a technological marvel that took three years to develop.
Công ty gần đây đã ra mắt điện thoại thông minh hàng đầu hoàn toàn mới của mình, một kỳ quan công nghệ mất ba năm để nghiên cứu và phát triển.
EN: The post-positive adjective 'alive' modifying the noun 'people'. In English, certain adjectives starting with 'a-' (such as alive, asleep, awake, alone) typically function predicatively or must follow the noun they modify rather than preceding it.
Tiếng Việt: Cách dùng tính từ đặt sau "alive" để bổ nghĩa cho danh từ "people". Trong tiếng Anh, một số tính từ bắt đầu bằng "a-" (ví dụ: alive, asleep, awake, alone) thường làm vị ngữ, hoặc phải đặt sau danh từ mà chúng bổ nghĩa, chứ không đặt trước.
He is one of the greatest scientists alive.
Ông ấy là một trong những nhà khoa học vĩ đại nhất còn sống.
EN: The expression 'tens of thousands of' is used to denote an indefinite but very large number (multiples of ten thousand). It follows the pattern [number-plural] + of + [noun-plural].
Tiếng Việt: Cụm từ "tens of thousands of" (hàng chục nghìn) được dùng để biểu thị một con số không xác định nhưng rất lớn (bội số của mười nghìn). Nó tuân theo cấu trúc [đơn vị số lượng số nhiều] + of + [danh từ số nhiều].
Tens of thousands of protesters gathered in the main square to demand political reform.
Hàng chục nghìn người biểu tình đã tập trung tại quảng trường chính để yêu cầu cải cách chính trị.
EN: The sentence refers to a major milestone in human evolutionary genetics. Modern genetic research (notably by Nobel laureate Svante Pääbo) proved that non-African modern humans carry approximately 1% to 2% Neanderthal DNA due to historical interbreeding (admixture) that occurred as Homo sapiens migrated out of Africa. This scientific revelation shifted the cultural and historical understanding of Neanderthals from 'primitive cavemen' to close relatives with whom our ancestors shared both genes and culture.
Tiếng Việt: Câu này liên quan đến một cột mốc quan trọng trong di truyền học tiến hóa của loài người. Nghiên cứu di truyền học hiện đại (đặc biệt là nghiên cứu của nhà khoa học đoạt giải Nobel Svante Pääbo) đã xác nhận rằng, do sự giao phối lịch sử (trộn lẫn gen) giữa Homo sapiens và người Neanderthal sau khi di cư khỏi châu Phi, những người hiện đại không có nguồn gốc châu Phi mang khoảng 1% đến 2% DNA của người Neanderthal. Phát hiện khoa học này đã thay đổi nhận thức về mặt văn hóa và lịch sử đối với người Neanderthal, chuyển đổi hình ảnh của họ từ những "kẻ dã man nguyên thủy" trong quá khứ thành những họ hàng gần gũi chia sẻ cả gen và văn hóa với tổ tiên của chúng ta.
EN: The use of the past perfect tense ('had remained') indicates a state that persisted up to a specific point in the past (in this case, 'until now' relative to the historical narrative's timeframe). It emphasizes the duration of the state prior to a past discovery or shift in understanding.
Tiếng Việt: Việc sử dụng thì quá khứ hoàn thành (had remained) biểu thị một trạng thái kéo dài liên tục cho đến một thời điểm cụ thể trong quá khứ (ở đây là "cho đến nay" so với dòng thời gian của lời kể lịch sử). Nó nhấn mạnh khoảng thời gian mà trạng thái đó đã tồn tại trước khi có một khám phá hoặc sự thay đổi trong nhận thức diễn ra trong quá khứ.
The true origin of the manuscript had remained a mystery until the recent carbon dating results were published.
Cho đến khi kết quả định tuổi bằng carbon gần đây được công bố, nguồn gốc thực sự của bản thảo này vẫn là một bí ẩn.
EN: The adverb 'largely' is used as a degree modifier meaning 'mostly' or 'for the most part'. It is commonly paired with adjectives like 'speculative', 'unexplored', or 'unknown' in academic writing to qualify the strength of a claim.
Tiếng Việt: Trạng từ "largely" được dùng làm thành phần bổ nghĩa chỉ mức độ, có nghĩa là "phần lớn" hoặc "ở một mức độ lớn". Trong văn viết học thuật, nó thường được dùng để bổ nghĩa cho các tính từ như "speculative" (mang tính suy đoán), "unexplored" (chưa được khám phá) hoặc "unknown" (chưa biết) để hạn chế hoặc điều chỉnh cường độ của lập luận.
The success of the project was largely due to the seamless collaboration between the two international teams.
Thành công của dự án này phần lớn là nhờ vào sự hợp tác liền mạch giữa hai đội ngũ quốc tế này.
EN: In academic and scientific discourse, researchers use hedging language (such as 'largely speculative') to maintain scientific objectivity. It acknowledges that while there was some evidence or theory, it lacked definitive empirical proof until the current study's findings were established.
Tiếng Việt: Trong các thảo luận học thuật và khoa học, các nhà nghiên cứu thường sử dụng "ngôn ngữ rào đón" (như "largely speculative", phần lớn mang tính suy đoán) để duy trì tính khách quan khoa học. Điều này cho thấy mặc dù trước đó đã có một số bằng chứng hoặc lý thuyết nhất định, nhưng vẫn thiếu sự hỗ trợ thực nghiệm mang tính quyết định cho đến khi kết quả nghiên cứu này được thiết lập.
EN: The use of a present participle ('eventually encountering') as an adverbial clause of result or subsequent action. This structure is common in formal writing to show a chronological sequence of events where the second action is a natural consequence or next step of the first.
Tiếng Việt: Sử dụng hiện tại phân từ (như 'eventually encountering') làm trạng ngữ chỉ kết quả hoặc hành động tiếp theo. Cấu trúc này rất phổ biến trong văn viết trang trọng để thể hiện trình tự thời gian của các sự kiện, trong đó hành động thứ hai là kết quả tự nhiên hoặc bước tiếp theo của hành động thứ nhất.
The company expanded its operations into Asia, eventually capturing a major share of the market.
Công ty đã mở rộng hoạt động kinh doanh sang châu Á, cuối cùng đã chiếm được phần lớn thị phần.
EN: The preposition 'beyond' is used here to indicate moving outside the limits or boundaries of a specific geographical area (Africa). It conveys a sense of going further than a certain point.
Tiếng Việt: Giới từ 'beyond' ở đây được dùng để chỉ sự di chuyển ra ngoài ranh giới hoặc phạm vi của một khu vực địa lý cụ thể (châu Phi). Nó truyền tải khái niệm không gian vượt ra ngoài một điểm cụ thể.
The explorers ventured beyond the safety of the valley into the unknown mountains.
Các nhà thám hiểm đã mạo hiểm vượt qua thung lũng an toàn để tiến vào những dãy núi chưa được biết đến.
EN: The compound modifier 'wave-like' uses a noun combined with '-like' to form an adjective describing the pattern or manner of migrations. This is a highly productive way to create descriptive adjectives in English.
Tiếng Việt: Từ bổ nghĩa ghép 'wave-like' kết hợp một danh từ với '-like' để tạo thành một tính từ, dùng để mô tả mô hình hoặc cách thức di cư. Đây là một cách rất hiệu quả để tạo ra các tính từ mô tả trong tiếng Anh.
The sand dunes had a wave-like pattern created by the strong desert winds.
Các cồn cát có những hoa văn hình gợn sóng được tạo ra bởi những cơn gió sa mạc mạnh mẽ.
EN: The sentence describes a pivotal era in human prehistory known as the 'Out of Africa' migration. The interaction between Homo sapiens and Neanderthals in the Middle East and Europe is a major focus of modern evolutionary anthropology, especially since genetic evidence has proven that interbreeding occurred, leaving a lasting biological legacy in modern non-African populations.
Tiếng Việt: Câu này mô tả thời kỳ quan trọng trong tiền sử loài người được gọi là cuộc di cư "Rời khỏi châu Phi". Sự tương tác giữa Người tinh khôn (Homo sapiens) và người Neanderthal ở Trung Đông và châu Âu là trọng tâm nghiên cứu của nhân học tiến hóa hiện đại, đặc biệt là bằng chứng di truyền đã xác nhận rằng hai loài này từng có sự lai tạp, để lại di sản sinh học sâu sắc trong các quần thể người hiện đại không thuộc gốc Phi.
EN: The 'It is... that...' cleft sentence structure is used to emphasize a specific part of the sentence (in this case, the prepositional phrase 'within this broader context'). By placing the emphasized element between 'It is' and 'that', the speaker draws the listener's attention directly to the circumstances or conditions under which the main action occurs.
Tiếng Việt: Cấu trúc câu chẻ "It is... that..." được dùng để nhấn mạnh một phần cụ thể trong câu (ở đây là cụm giới từ "within this broader context"). Bằng cách đặt yếu tố cần nhấn mạnh vào giữa "It is" và "that", người nói có thể hướng sự chú ý của người nghe trực tiếp vào bối cảnh hoặc điều kiện mà hành động của mệnh đề chính diễn ra.
It is through continuous practice that we master a new language.
Chính nhờ việc luyện tập không ngừng nghỉ mà chúng ta mới có thể thành thạo một ngôn ngữ mới.
EN: The verb 'assume' is used here in a formal register meaning 'to take on' or 'to acquire' a quality, appearance, or significance, rather than its more common meaning of 'to suppose without proof'.
Tiếng Việt: Động từ "assume" ở đây được dùng trong ngữ cảnh trang trọng, có nghĩa là "khoác lên", "mang" hoặc "có được" một đặc tính, diện mạo hoặc tầm quan trọng nào đó, chứ không phải nghĩa phổ biến hơn là "giả định không có căn cứ".
The issue has assumed clinical importance in recent medical trials.
Vấn đề này đã thể hiện tầm quan trọng lâm sàng trong các thử nghiệm y khoa gần đây.
EN: The preposition 'for' followed by a gerund ('understanding') is used to express the purpose, function, or area of application of the noun 'significance'. It explains in what domain the evidence is significant.
Tiếng Việt: Giới từ "for" theo sau bởi danh động từ (understanding) được dùng để biểu thị mục đích, chức năng hoặc lĩnh vực áp dụng của danh từ "significance" (tầm quan trọng). Nó giải thích bằng chứng đó có ý nghĩa quan trọng trong lĩnh vực nào.
This discovery holds great promise for treating genetic disorders.
Phát hiện này mở ra triển vọng to lớn cho việc điều trị các bệnh di truyền.
EN: In scientific and academic writing, authors often avoid overly dramatic language but use syntactic structures like cleft sentences ('It is... that...') to subtly guide the reader's focus to key analytical frameworks, such as the 'broader context' of archaeological discoveries.
Tiếng Việt: Trong văn phong khoa học và học thuật, người viết thường tránh sử dụng các từ ngữ quá cường điệu hay kịch tính, thay vào đó họ sử dụng các cấu trúc câu như câu chẻ (It is... that...) để hướng sự chú ý của người đọc một cách tinh tế vào khung phân tích then chốt, chẳng hạn như "bối cảnh rộng lớn hơn" của các phát hiện khảo cổ.
Từ vựng quan trọng với phiên âm IPA, định nghĩa, câu ví dụ và bài kiểm tra tương tác.
Trong ngữ cảnh: mang tính đột phá, tiên phong
Trong ngữ cảnh: duy trì, kéo dài
Trong ngữ cảnh: sự chung sống
Trong ngữ cảnh: cuộc khai quật khảo cổ
Trong ngữ cảnh: khai quật, đào lên
Trong ngữ cảnh: sâu sắc, thâm thúy
Trong ngữ cảnh: Chứng minh, xác nhận
Trong ngữ cảnh: mang tính suy đoán, giả định
Trong ngữ cảnh: liên tiếp, kế tiếp nhau
Cụm từ kèm nhãn loại, định nghĩa song ngữ, ghi chú sử dụng và câu ví dụ.
The physical objects, resources, and spaces that people use to define their culture.
Văn hóa vật chất
The body of physical evidence about the past that is studied by archaeologists.
Hồ sơ khảo cổ
The sharing of ideas, traditions, and knowledge between different groups of people.
Giao lưu văn hóa
The act of breeding or mating between different species or distinct populations.
Giao phối chéo, lai giống