"Tolong photostat sekejap" dalam bahasa Inggeris bukan help me to…: ramai pelajar suka paksa kata nama jadi kata kerja
Bahasa Cina memang ajaib. Perkataan seperti "fotokopi (影印)", "putus (決定)" boleh terus digunakan sebagai kata kerja, malah "duit (錢)" pun boleh dijadikan kata kerja seketika: "fotokopikan untuk saya", "esok saya putuskan", "pinjamkan duit dulu" semuanya kedengaran lancar. Oleh itu ramai pelajar, ketika belajar bahasa Inggeris, dengan sendirinya memindahkan logik bahasa Cina, lalu membina ayat seperti Help me copy. atau Can you money me?.
Dari segi tatabahasa nampak macam tiada silap besar, maknanya pun macam boleh diteka, tetapi penutur asli akan tergamam sekejap apabila mendengarnya. Dalam bahasa Inggeris, banyak kata nama tidak boleh terus bertukar menjadi kata kerja; ia perlu berpasangan dengan satu "kata kerja tindakan", contohnya make, lend, improve.
Dalam artikel ini kita gunakan rangka perbandingan "✗ terjemahan harfiah → ✓ cara sebutan tulen" untuk membetulkan satu demi satu. Ini semua ayat yang memang kerap disalah sebut oleh ramai pelajar; selepas membaca anda boleh terus tukar kepada sebutan yang lebih tabii.
Kenapa bahasa Cina boleh, bahasa Inggeris tidak
Mula-mula fahami satu konsep teras: golongan kata dalam bahasa Cina sangat anjal, manakala golongan kata dalam bahasa Inggeris agak tetap.
Dalam bahasa Cina, "putus (決定)" satu perkataan boleh jadi kata nama ("keputusan ini") dan juga kata kerja ("saya sudah putuskan"). Tetapi dalam bahasa Inggeris, decision terutamanya digunakan sebagai kata nama; untuk menyatakan tindakan "membuat keputusan", anda perlu meminjam satu kata kerja untuk membantu, yang paling lazim ialah make.
Dengan kata lain, sebelum anda mahu mengambil satu kata nama Inggeris untuk dijadikan kata kerja, berhenti seketika dan tanya diri sendiri: tindakan ini, dalam bahasa Inggeris dibawa keluar oleh kata kerja yang mana? Biasanya jawapannya salah satu daripada kata kerja serba guna ini: make, do, take, have, give, lend.
Fotokopi (影印): guna make a copy
Ini mungkin ayat paling kerap di pejabat. Bahasa Cina sebut "fotokopikan sekejap untuk saya", ramai orang terjemah harfiah menjadi:
Help me copy.✗ (kedengaran macam "tolong salin", lagipun ayat itu tidak lengkap)Please Xerox this for me.✗ (Xerox ialah jenama mesin fotokopi, generasi lama kadang sebut begitu, sekarang tidak tabii)
Cara tulen ialah memecahkan "fotokopi (影印)" menjadi "make + a copy":
- Could you make a copy of this for me? ✓ (Boleh tolong fotokopikan yang ini untuk saya?)
- I need to make two copies. ✓ (Saya perlu buat dua salinan.)
Sekali gus betulkan satu masalah "help me to" yang biasa. Bahasa Cina "tolong saya" suka diikuti kata kerja, tetapi bahasa Inggeris sama ada sebut help me make a copy (help + kata kerja asas, tanpa to di tengah lebih bersahaja), atau terus bertanya secara sopan Could you…?.
Can you help me to copy?✗- Can you help me make a copy? ✓ (Boleh tolong saya fotokopi?)
Maju (進步): pasangan tulen ialah improve
"Saya mahu memajukan bahasa Inggeris saya" ialah ayat yang amat klasik. Masalahnya pada pasangan perkataan: apabila penutur asli mahu menyatakan makna "menjadikan bahasa Inggeris lebih baik", kata kerja yang biasa mereka gunakan ialah improve.
I want to progress my English.✗- I want to improve my English. ✓ (Saya mahu menambah baik bahasa Inggeris saya.)
- I want to make progress in English. ✓ (Saya mahu mencapai kemajuan dalam bahasa Inggeris.)
Ingat satu petua kecil: improve terus diikuti objek (improve my English); kalau mahu guna progress, anggap ia sebagai kata nama, tambah make di depan dan guna in di belakang (make progress in English). Kedua-dua jalan betul, pilih satu sahaja.
Putus (決定): kata nama dengan make, kata kerja guna decide
decision ialah kata nama, decide baru kata kerja; ramai orang mengelirukan dua ini.
I will decision tomorrow.✗- I will make a decision tomorrow. ✓ (Esok saya akan membuat keputusan.)
- I will decide tomorrow. ✓ (Esok saya akan putuskan.)
Kedua-duanya tabii. Kalau mahu guna kata nama decision, tambah make di depan; kalau mahu terus guna kata kerja, guna decide. Logik yang sama boleh disalin ke perkataan lain:
- make a choice (membuat pilihan) / choose (memilih)
- make a plan (membuat rancangan) / plan (merancang)
- make a mistake (melakukan kesilapan) —— yang ini hanya boleh guna make, tiada kata kerja tunggal yang sepadan.
Duit (錢): guna lend me money
"Pinjamkan duit dulu" paling mudah tersasar apabila diterjemah ke bahasa Inggeris. money ialah kata nama tulen, tidak boleh jadi kata kerja.
Can you money me first?✗- Can you lend me some money first? ✓ (Boleh pinjamkan saya sedikit duit dulu?)
Di sini bantu anda bezakan dua "pinjam" yang amat mudah dikelirukan:
- lend ialah "pinjamkan" —— duit keluar dari tangan anda. Can you lend me some money? (Awak pinjamkan duit kepada saya.)
- borrow ialah "meminjam" —— duit masuk ke tangan anda. Can I borrow some money? (Saya pinjam duit daripada awak.)
Cara ingat: lend keluar (l bayangkan sebagai leave — pergi), borrow masuk. Salah arah, maknanya jadi terbalik.
Satu jadual perbandingan mudah alih
Rumuskan bahagian di atas menjadi satu petua: jumpa kata nama mahu jadi kata kerja, cari dahulu rakan tindakannya.
Xerox this✗ → make a copy of this ✓progress my English✗ → improve my English ✓ / make progress in English ✓decision tomorrow✗ → make a decision ✓ / decide ✓money me✗ → lend me money ✓help me to copy✗ → help me make a copy ✓
Lain kali apabila mahu paksa satu kata nama menjadi kata kerja, tanya dulu dalam hati: "make/do/take/lend, yang mana akan muncul bersamanya?" Lapan daripada sepuluh kali anda akan jumpa sebutan yang betul.
Cara berlatih di Loopy
Punca kesilapan jenis ini ialah kita masih tidak cukup banyak mendengar ayat tulen, jadi otak terpaksa menampung dengan logik bahasa Cina. Cara latihan paling berkesan ialah dengar berulang-ulang, sebut berulang-ulang versi yang betul, supaya pasangan seperti make a copy, lend me money menjadi refleks anda.
Loopy meletakkan pasangan berfrekuensi tinggi ini ke dalam ayat perbualan sebenar; anda akan menyebut satu demi satu dalam mod shadowing (dengar dan tiru), dan apa yang mulut ingat lebih melekat daripada apa yang mata ingat. Jumpa perkataan yang tidak pasti, buka kamus terbina dalam untuk terus lihat sama ada ia kata nama atau kata kerja, dan patut berpasangan dengan kata kerja yang mana. Ayat yang telah dipelajari akan diserahkan kepada lengkung ingatan untuk ulang kaji yang menyusun masa semakan, supaya anda berjumpa semula tepat ketika hampir lupa. Mahu tahu anda kini berada di mana antara A1 hingga B1, dan patut mula dari kursus berperingkat yang mana, buat ujian penilaian tahap adalah cara paling pantas.